Dziecko sam na sam z psem: Wielka Brytania tego zakazała. Czy taki przepis przydałby się w Polsce?
Przemysław Śmit · Ekspert Dogfan

Przejdź do
Od 1 listopada 2026 r. w Wielkiej Brytanii właściciel psa zakazanej rasy, np. XL Bully, nie może zostawić dziecka poniżej 12 lat blisko psa bez nadzoru dorosłego. Dotyczy to domu, ogrodu i innych miejsc prywatnych. W Polsce takiego przepisu nie ma, a dzieci są w naszych danych o pogryzieniach najczęstszymi ofiarami. Czy powinniśmy go skopiować?
Co dokładnie zmieniło się w Wielkiej Brytanii?
Brytyjskie ministerstwo środowiska i rolnictwa (Defra) dopisało nowy warunek do certyfikatu zwolnienia, czyli zgody na trzymanie psa rasy, która jest w kraju zakazana. Od 1 listopada właściciel takiego psa nie może zostawić dziecka poniżej 12 lat w jego pobliżu bez nadzoru dorosłego.
Za złamanie warunku grozi zabranie psa i oskarżenie na podstawie ustawy o niebezpiecznych psach z 1991 r. „Bezpieczeństwo dzieci zawsze musi być na pierwszym miejscu” — tak zmianę uzasadniła ministra ds. dobrostanu zwierząt, baronessa Hayman.
Ważne: przepis nie dotyczy wszystkich psów, tylko tych zakazanych ras, które właściciele mogą trzymać na specjalnych warunkach. W praktyce to głównie psy typu XL Bully, zakazane od 2024 r.
Jak jest w Polsce?
W Polsce nie ma ras zakazanych. Jest za to lista 11 ras uznanych za agresywne, np. rottweiler, owczarek kaukaski i amerykański pit bull terrier. Na psa z tej listy trzeba mieć zezwolenie z gminy, ale zezwolenie nie mówi nic o dzieciach.
Ogólnie każdego właściciela obowiązuje zachowanie zwykłych środków ostrożności przy psie (art. 77 kodeksu wykroczeń). Grozi za to grzywna do 1000 zł. Przepis nie wyjaśnia jednak, czy zostawienie małego dziecka samego z psem jest brakiem ostrożności. Ocenia to dopiero sąd, już po wypadku. Więcej o tym, za co odpowiada właściciel psa, przeczytasz w tekście o obowiązkach prawnych właściciela psa.
Co mówią polskie dane o pogryzieniach dzieci?
Pełnej statystyki w Polsce nie ma, ale dwa źródła mówią to samo.
- Badanie szpitalnych danych z lat 2006–2020 (Annals of Agricultural and Environmental Medicine, 2022): 4145 hospitalizacji po pogryzieniu przez psa. Najwięcej ofiar to dzieci w wieku 0–9 lat, zwłaszcza chłopcy ze wsi.
- Raport Izabeli Kadłuckiej i Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska (dane z 380 powiatowych stacji sanepidu): 26 588 zgłoszonych pogryzień w 2024 r., czyli średnio 73 osoby dziennie. To więcej niż rannych w wypadkach drogowych (24 782). Od 53 do 58% pogryzień to psy znane ofierze, a u najmłodszych aż 70% zdarzeń dotyczy psów znanych rodzinie (Dziennik.pl). Pogryzienia częściej zdarzają się na wsi, a według autorki najbardziej narażone są dzieci w wieku 5–9 lat.
Kluczowe jest to drugie: dziecko najczęściej gryzie pies z rodziny albo od sąsiadów, w znanym miejscu, a nie groźny pies z listy.
Czy taki przepis przydałby się w Polsce?
Moim zdaniem kopia brytyjskiego przepisu dałaby niewiele. W Wielkiej Brytanii obejmuje on wąską grupę psów zakazanych ras. U nas jego odpowiednikiem byłby warunek w zezwoleniu na 11 ras z listy. To niewielka część psów, a dzieci gryzą psy wszystkich ras i mieszańce.
Sensowna jest natomiast sama zasada, tylko dla każdego psa: małe dziecko nie zostaje z psem sam na sam. Nie trzeba do tego ustawy, a nikt jej nie sprawdzi w domu. Dużo więcej dałaby szeroka kampania dla rodziców i nauka w przedszkolach i szkołach, jak zachowywać się przy psie.
Pies i dziecko w domu: zasady na co dzień
- Nie zostawiaj małego dziecka z psem bez dorosłego, nawet na chwilę, nawet przy psie, który „nigdy nikogo nie ugryzł”. Dorosły ma być obok, nie w innym pokoju.
- Daj psu miejsce, w którym nikt go nie zaczepia: legowisko, klatkę albo pokój. Dziecko nie podchodzi do psa, który je, śpi albo gryzie zabawkę.
- Naucz dziecko sygnałów ostrzegawczych. Odwracanie głowy, oblizywanie się, ziewanie, sztywnienie, warczenie i pokazywanie białek oczu to prośba „zostaw mnie”. Warczenia nie karz: to ostrzeżenie, które pies daje przed ugryzieniem.
- Bez przytulania psa za szyję i całowania w pysk. Dzieci robią to najczęściej, a dla psa to sytuacja bez wyjścia.
- Nagła zmiana zachowania to sygnał dla weterynarza. Pies, który nagle zaczyna warczeć albo unikać dotyku, może odczuwać ból.
Jeśli dopiero wybierasz psa do domu z dziećmi, pomoże tekst o tym, jaką rasę psa wybrać przy dziecku.
Pies ugryzł dziecko: co zrobić?
Przemyj ranę wodą z mydłem i jedź do lekarza, nawet gdy wygląda niegroźnie. Lekarz oceni ranę i zdecyduje o szczepieniu przeciw tężcowi i wściekliźnie. Od właściciela psa weź zaświadczenie o szczepieniu przeciw wściekliźnie, a pies, który pogryzł człowieka, trafia na obserwację u lekarza weterynarii (zwykle 15 dni). Jeśli pies jest obcy albo właściciel odmawia, zgłoś to na policję.


